Muzeum Hutnictwa Cynku

Strona poświęcona pamięci dr. Emanuela Wilczok i historii HMN "Szopienice"

M u z e u m   P r z e m y s ł u  C y n k o w e g o  w   P o l s ce

                   WebAdmin

H i s t o r i a

data wydarzenie
1704r.Odkrycie przez Jerzego Gieschego kruszcu zawierającego galman na ziemiach Bytomskich i Tarnogórskich i założenie firmy.
1792r. W hucie Szkła w Wesołej koło Mysłowic Jan Christian Ruberg po wieloletnich doświadczeniach otrzymał pierwszy metaliczny cynk ze spieku wielkopiecowego. Huta Królewska posiadała bardzo dużo spieków dlatego w jej oddziale zwanym Lydognia powstała produkcja cynku metodą Ruberga.
1817r. Odkrycie Kadmu
1823r. na Górnym Śląsku znajdowało się już 26 hut. Wyprodukowano 6878 ton cynku, a w 1825r. już 11916 ton. Pewność pracy i ekonomiczność była uwarunkowana dostępem do złóż galmanu i bliskie sąsiedztwo kopalni węgla kamiennego. Firma Giesche będąca bogatym właścicielem złóż rudy galmanowej w Szarleju koło Bytomia oraz kopalni węgla koło Szopienic zdecydowała na budowę huty cynku w rejonie Szopienic, Roździenia i Dąbrówki Małej.
1834r. Budowa Huty rozpoczęta budowę 10 marca 1834, 1 sierpnia 1834r. zapalono pierwszy piec, a 20 października 1934r. uruchomiono już 6 podwójnych pieców destylacyjnych i wyprodukowano 257 ton cynku. Na część ówczesnego kierownika Wilhelma von Kessel nazwano ją "Wilhelmina".zdjęcie
1845r. uruchomienie produkcji kadmu. W tym celu wydzielono tylko część mufli pieca muflowego.
1860r. pracują 94 piece dając 4554 ton cynku rocznie, zbudowano dużą muflarnię (do produkcji mufli dla pieca muflowego), uruchomiono konno kolejkę łączącą kopalnię Jutrzenka z Hutą, dołączoną hutę do sieci konnej kolei wąskotorowej prowadzącej z Bytomia przez Katowice, Janów do Brzezinki ułatwiając dowóz galmanu z Kopalni Szarlej jak również wywóz cynku na sprzedaż. nadstawkarnia
prasa
suszenie mufli
1861r. Giesche koncentrucje produkcje cynku w Szopienicach kupując hutę Paweł w Dąbrówce Małej wykorzystując ją do prac doświadczalnych przy wykorzystywaniu nowych piecy do ubożejących rud galmanowych. Uruchomiono w tym celu pierwszy na Śląsku według patentu Siemensa piec regeneratywny opalany gazem czadnicowy. generator
generator
1864r. W Szarleju obok rudy galmanu wydobywano również rudę ołowiową, podjęto decyzję o budowie obok huty Paweł huty ołowiu "Walter-Croneck". Zbudowaną ją w 1864 i w 1865r. wyprodukowano 1429 ton ołowiu, 259 ton glejty, 1098 kg srebra. Ogólny
szatniastara łaznia
z produkcji
1866r. po raz pierwszy zastosowano sztuczny dmuch powietrza do pieców destylacyjnych cynku. dmuchawa
1868r. wprowadzono opalanie pieców cynkowych gazem czadnicowym, przeprowadzono pierwsze próby z piecem regeneratywnym według patentu Siemensa.
1869r. Przy hucie cynku "Paweł" wybudowano fabrykę wyrobów ogniotrwałych. ogólny
1875r. W Roździeniu uruchomiono prażalnię blendy cynkowej "Recke" z piecami ręcznymi według patentu Hasenclevera oraz pierwszą fabrykę kwasu siarkowego systemem komorowym z wykorzystaniem gazów po prażeniu blendy cynkowejpiec
H2SO4
1876r. Rozbudowaną hutę "Paweł" o tkz. Nową hutę.
1878r. w hucie ołowiu uruchomiono walcownię blach i prasownię rur ołowianych. ogólny
walcarka
1880r. Przejęcie huty cynku Norma w Dąbrówce Małej, uruchomiono wytwórnię tlenków ołowiu oraz śrutownię, a w 1882r. produkcję plomb ołowianych. prasa
1897r. Uruchomiono hutę cynku "Bernhardi" w Roździeniu
1900r. Szopienickie huty wytworzyły łącznie 24.822 tony cynku 24,3% produkcji na Górnym Śląsku
1901r. Uruchomiono na terenie huty "Bernhardi" pierwszej na Śląsku mechanicznej prażalni blendy cynkowej "Lieres" wraz z fabryką kwasu siarkowego systemem kontaktowym.
1904r. U r u c h o m i o n o    w a l c o w n i ę    c y n k u walcownia zew
walcownia wew
silnik par. I st.
kubki bateryjne
1906r. Hutę cynku "Bernhardi" powiększono o nową halę z piecami dwukondygnacyjnymi typu "Ferrariego".
1908-11r. Zespół szopienickich hut powiązano parową koleją wąskotorową, rozwijała się Górnośląska Kolei Wąskotorowa
1908r. rozpoczęto budową kompleksu I zakładów
1912r. Uruchomiono prażalnię "Saeger" z piecami mechanicznymi "Hegelera" piec
transporter
1912r. Uruchomiono fabryką kwasu siarkowego systemem komorowym
1912r. Uruchomiono hutę cynku Uthemann z trzykondygnacyjni piecami destylacyjnymi typu belgijskiego. piec
ogólny
1913r. Zespół szopienickich hut cynku wyprodukował 42.000 ton cynku
1922r. Górny Śląsk pod administracją polską
1925r. w hucie cynku Utheman uruchomiono III halę z pięcioma piecami trzebińskimi
1927r. Zatrzymano hutę cynku "Wilhelmina"rozbiórka
1928r. uruchomiono nowoczesny Zakład Elektrolizy Cynku
1928r. w prażalni "Saeger" zastąpiono piece "Hegelera" piecami typu "Wedge'a" uruchomiono spiekalnie "Dwight-Loyd"piec
spiekalnia DL
spiekalnia DL
1929r. unieruchomiono hutę cynku "Paweł"
1930r. Unieruchomiono prażalnię blendy i fabrykę kwasu siarkowego "Recke" ogólny
komory zew.
komory wew.
H2SO4
1930r. uruchomiony zakład kadmuhala
piece destyl
ługownia
1931r. Unieruchomiono hutę cynku Bernhardi i prażalnię z fabryką kwasu siarkowego "Lieres"
1932r. Ogólnoświatowy kryzys produkcja cynku spadła z 58.250 t w 1930r. do 32.527 t a załoga zmalała z 4000 do 1087 robotników.
1934r. ożywienie gospodarki
1935r. uruchomiono nową fabrykę tlenków ołowiu
1941r. uruchomiono oddział stopów cynkowych
1944r. w prażalni "Saeger" uruchomiono fabrykę siarki elementarnej
1945r. 27 stycznia wojska radzieckie wkraczają do "Szopienic"
1948r. w wydziale prażalni przebudowano piece na zawiesinowe i uruchomiono fabrykę kwasu siarkowego systemem wieżowym
1949r. uruchomiono wydział Rafinerii Miedzi
1950r. przejęto hutę "Kunegunda".
1952r. przebudowa wydziału elektrolizy cynku o tkz II Elektrolizę z docelową produkcją 52.000t cynku
1952r. W prażalni Huty Ołowiu w miejsce zatrzymanej konwertorowej spiekalni galen wybudowano taśmę spiekalną typu "Dwidht-Loyd"
1952r. W walcowni ołowiu zamontowano nową walcarkę do blach typu "Skoda"
1954r. Wydział Walcowni Cynku wyposażono w nową walcarkę taśm typu "Skoda"
1955r. W hucie ołowiu wybudowano trzeci piec szybowy.
1955r.Oddano do ruchu oddział przerobu szlamów anodowych, z uruchomieniem produkcji metalu Dore'a.
1956r. Unieruchomiono prażalnię blendy w hucie Kunegunda
1957r. W Wydziale Prażalni uruchomiono doświadczalny piec fluidyzacyjny do prażenia blendy
1957r. W wydziale prażalni oddano do eksploatacji oddział ciekłego dwu tlenku siarki.
1958r. W Wydziale Rafinerii Miedzi na bazie odzyskiwanego od 1953r. siarczanu niklu uruchomiono produkcję niklu metalicznego.
1958r. W Hucie Ołowiu wymieniono kotły rafinacyjne na 100 tonowe.
1961r. W Hucie Ołowiu zainstalowano drugą taśmę spiekalną typu "Dwight-Loyd"
1962r. Unieruchomiono piec do rektyfikacji cynku typu "New Jersey" w Hucie "Kunegunda"
1962-63r. Uruchomiono Centralną Elektrociepłownię
1963r. Unieruchomiono ostatnie piece cynkowe w hucie "Kunegunda"
1963r. Oddano do eksploatacji oddział produkcji siarczanu cynku.
1963r. W Hucie Ołowiu nowy, duży prostokątny piec szybowy zastąpił trzy małe piece okrągłe
1964r. Wstrzymano produkcję siarki elementarnej
1964r.Uruchomiono piec typu "Thede" w wydziale Huty Cynku
1964-65r. Uruchomiono II etap budowy Centralnej Elektrociepłowni I i II kompleks
1965-66r. W Hucie Ołowiu uruchomiono odpylnię workową przykład
1965-68r. Po modernizacji i intensyfikacji wydziału Elektrolizy Cynku osiągnięto zdolność produkcyjną 52.000 ton cynku
1966r . W wydziale Rafinerii Miedzi uruchomiono produkcję wlewków miedzianych
1966r. W Hucie Ołowiu wybudowano nową halę rafinacyjną
1967r. W Hucie Ołowiu wybudowano piec typu "Dörschla" oraz piec obrotowy do przerobu odpadów i złomu ołowiu.
1967-72r. Gazyfikacja kompleksów II i III
1970r. Przystąpiono do realizacji inwestycji Zakładów Przetwórstwa Miedzi.
1973r. Uruchomiono wydział Walcowni Bruzdowej
1975r. W Hucie Ołowiu unieruchomiono produkcję tlenków.
1975r. W Zakładzie Kadmu stary sposób produkcji w piecach destylacyjnych zastąpiono metodą przetopu gąbki kadmowej w piecu indukcyjnym.
1976r. Oddano do eksploatacji wydział Odlewni Wałków i Tulei
1976r. Unieruchomienie wydział Huty Cynku (metodę ogniową)
1977r. Uruchomienie wydziału Walcowni Taśm z miedzi i jej stopów.
1981r. unieruchomiono w Hucie Ołowiu piec szybowy.- konsekwencja odkrycia w 1976r. ołowicy u dzieci przez dr. Jolantę Król
1981r. W wydziale Prażalni unieruchomiono piece zawiesinowe oraz oddział produkcji kwasu siarkowego.
1982r. uruchomienie oddziału elektrorafinacji ołowiu.
1982r. Wstrzymano produkcję siarczanu cynku.
1983r. Uruchomienie produkcji siarczanu magnezu.
1983r. Uruchomienie instalacji do otrzymywania selenu technicznego.
1989r. unieruchomienie wydziału Rafinerii Miedzi
2002r. czerwiec zatrzymano produkcję cynkupiece Utheman
piece Utheman
wnętrze
2006r.< stan obecny, były budynek szybu Królewicz pełnił rolę Laboratorium Chemicznego DKJ obecnie jest tylko Izbą tradycjiwalcownia zew.
walcarka
piece
karuzela odl.
silniki par.
Utheman
Utheman generatory
piec muflowy
izba tradycji